Links en rechts

logo alfred birney Het gebral over links versus rechts is een tijdje uit de mode geweest. Logisch, Paars werd gekleurd door links en rechts met iets ertussenin. Paars was kruisbestuiving zónder de Oude Dame. Van haar – de christen-democraten – hadden we acht jaar geleden meer dan genoeg. Ze had tachtig achtereenvolgende jaren geregeerd en we wilden onderhand eens wat anders. Een VVD-PVDA huwelijk zat er niet echt in, maar toch wel een triootje met sexy D’66. Met de christen-democraten terug in het centrum vallen we terug op een mechanisme uit de vorige eeuw. Hoe het credo van het komende kabinet zal luiden, weet ik niet, maar er zal wel vol = vol in doorklinken. Het zij zo. Het vraagstuk is: worden de gearriveerde immigranten en hun kinderen ooit nog eersterangsburgers of glijden ze af van tweederangs- naar derderangsburgers bij een instroom die de territoriumdrift der autochtonen in evenredigheid doet toenemen? Interessant is het protest tegen het halen van bruiden uit het land van herkomst. Door Turken en Marokkanen daarvoor een soort accijns te laten betalen, zouden deze jongens gemaand worden een Nederlands meisje te kiezen. Een racist zou daar niet voor pleiten. CDA-er Balkenende is een verklaard tegenstander van een multiculturele samenleving. Dat betekent niet dat hij tegen een multiraciale samenleving is. De verscherping tussen links en rechts in Europa lijkt minder te maken te hebben met raciale kwesties dan met de mondiale ‘koude’ oorlog tussen het christendom en de islam. Of is het rijk versus arm?

Haagsche Courant, vrijdag 17 mei 2002

Onthouding

logo alfred birney Herinvoering van stemplicht is een regelmatig terugkerend thema, vooral wanneer er stemluiheid heerst onder het volk. Zal vandaag weinig sprake van zijn. Maar gesteld dat stemplicht werd heringevoerd, dan zouden er natuurlijk wel uitzonderingen moeten worden gemaakt. Columnisten moesten worden vrijgesteld. Een beetje columnist staat boven partijschap. Schrijvers en journalisten ook. Wat dacht u van leraren? Moeten ook boven de partijen staan, toch? Een politicus een stem zien uitbrengen, geeft een bezopen gezicht. Je weet op wie hij stemt: op zichzelf. Anders zou hij liegen. Nou zijn we dat wel gewend van politici, maar vergeten dat weer op de dag ons oordeels. Ambtenaren zouden ook niet moeten stemmen. Te veel verstrengeling met de overheid. Taxichauffeurs behoren ook boven de partijen staan, zij weten immers wie ze naar de hoeren brengen. De visboer, moet die gaan stemmen? Aardig idee, een andere geur dan stemvee. Het kassameisje? Zeker! Zij mag geen gezellige babbel met politici voeren, dus haar kun je wel van stemplicht voorzien. Maar wie let er dan op de kassa als ze naar de stembus gaat? Agendapunt voor het milleniumkabinet! O ja, afgaand op de geluiden in de pers over extreemveganisten, moesten lieveheersbeestjes misschien ook stemmen, een dier is immers gelijk aan de mens. Ergo een insect aan een dier. Kwallen zouden dan ook moeten stemmen. Nu we op het Scheveningse strand zitten, zou ik zeggen: laat plankton dan ook maar stemmen. De hemel beware ons voor de zondvloed.

Haagsche Courant, woensdag 15 mei 2002

Demonisering

logo alfred birney Als het maar geen allochtoon is, dacht ik terwijl ik naar het breaking news luisterde rond de moord op Pim Fortuyn. En ik was niet de enige die zo dacht. Ik telde de minuten af tot die trage ambulance eens arriveerde en toen de radio meldde dat de vermoedelijke dader Nederlands sprak, dacht ik: het is kennelijk niet vanzelfsprekend dat hij Nederlands spreekt, dus… Maar later kwam de toevoeging ‘blank’ en hoefden de shoarmatenten zich niet op te maken tegen een volksgericht. Op de migrantenomroep hoorde ik mensen zeggen dat ze de straat pas op durfden toen ze wisten dat de vermoedelijke dader blank was.

Bezopen natuurlijk, dat raciale denken. Maar ja, een autochtone dader is een schuldig individu. En een allochtone dader belichaamt voor het racistische oog een hele groep. Daarmee zijn we er nog niet, als men eenmaal hysterisch de galgentouwen hijst. Actievoerders uit de milieubeweging kennen inmiddels het gevoel gestigmatiseerd te zijn, want de vermoedelijke dader is afkomstig uit hun kringen. Evenwel, het is ze niet aan te zien. Nogal een verschil. Greenpeace heeft wél een smoel en blaast acties af in afwachting van tijden waarin de veronderstelde Hollandse nuchterheid weer de boventoon mag voeren.

Inmiddels speelt een grote naam uit de advocatentoptien met de gedachte om de minister-president eens lekker voor het gerecht te dagen vanwege demonisering van Pim Fortuyn. Waarmee de advocaat in kwestie direct een toppositie inneemt in het nationaal kampioenschap demoniseren. Voorwaar niet edel.

Haagsche Courant, maandag 13 mei 2002

De regie

logo alfred birney Wie hardop zegt dat hij minister-president wil worden, spot met de poldertraditie die voorschrijft dat je zoiets niet behoort te zeggen. Zo hoog inzetten kan alleen met veel aandacht van de televisie. Pim Fortuyn liet zien dat het volk pas in politiek gelooft als het rechtstreeks de minister-president denkt te kunnen kiezen. De man had een charisma die zelfs andersdenkenden in hoge mate charmeerde. Met wonderlijke uitspraken zette hij de toon van het debat, hij regisseerde de loop naar de verkiezingen, tegenstanders werden gedegradeerd tot figuranten. De televisiesoap kreeg een anticlimax toen de hoofdrolspeler, die in de voorzienigheid geloofde, werd weggenomen. De laatste maanden heeft hij opvallend vaak de dood ter sprake gebracht. Afgelopen winter kocht hij een stukje grond op de begraafplaats van Provesano, nadat hij er letterlijk is gaan proefliggen. Had hij een voorgevoel? Had hij innerlijk al afgedaan met het aardse gebeuren? Hij beweerde nooit dat hij iets revolutionairs verkondigde. Zijn vertolking was nieuw, wie weet vernieuwend. Hij zei dat Nederland allang was veranderd, zijn roeping was de gevoelens van het volk te verwoorden. Wie dat kan en doet, groeit uit tot een volksheld. Dat het maatpak waarin hij zich aan de koningin wilde tonen, uitgerekend werd bezorgd de dag waarop hij werd vermoord, hoort alleen in een échte soap. De regie ligt niet meer bij hem, de kijker is wanhopig, de figuranten hebben niets om handen. De televisie blijft aan, hij betreedt de beeldbuisgalerij der onsterfelijken.

Haagsche Courant, vrijdag 10 mei 2002

De executie

logo alfred birney Eigenlijk is het geen moord of aanslag, maar een executie. De dader heeft zijn kogels zo nauwkeurig op vitale plekken gericht, dat Pim Fortuyn zelfs met onmiddellijke medische hulp geen kans zou hebben gehad. Dat kun je niet amateuristisch noemen. Het lijkt wel of de dader een opdracht had, maar ik moet oppassen met wat ik schrijf, zoals je moet oppassen met wat je zegt. Een politicus die als een komeet furore maakt, regelmatig wordt bedreigd en toch gratis professionele bescherming afslaat, is geen realist maar een idealist met naïef dédain voor terreur. Pim Fortuyn liet niet af te wijzen op een onveilige samenleving, maar weigerde dat te illustreren door op zijn Amerikaans met bodyguards over straat te gaan. Hij zou voor- én tegenstanders meer ‘at your service’ zijn geweest door beter op zichzelf te passen. Maar in Pim Fortuyn huisde naast de politicus ook de romanticus die met meewarige uitspraken over noodlot en dood bezig leek aan zijn eigen mythologisering. Hij bewonderde J.F. Kennedy, die zo vermetel was zijn laatste rit door Dallas in een open auto te maken. De president van Amerika werd beschoten temidden van duizenden mensen die naar hem wuifden. De virtuele aanstaande minister-president van Nederland werd geëxecuteerd temidden van blinde mediabunkers. Je kunt van alles vinden rond de aanslag op J.F. Kennedy, maar niet dat hij op de achterbank er zo absoluut alleen bij lag als Pim Fortuyn op een onooglijk parkeerterrein. Nederland is vol, zo het heet, maar akelig leeg waar je zo de dood in wordt gejaagd.

Haagsche Courant, woensdag 8 mei 2002