Boeken

alfred birney rivier de brantasAlfred Birney
Rivier de Brantas
Novelle
Haarlem, Knipscheer Publishers, 2011
Hardcover, ingenaaid, met flappen, 106 blz
Cover Sabrina Luthjens
Bestellen
ISBN 978-90-6265-669-1
Prijs: €16,50

Rivier de Brantas is het verhaal rond een gitarist, die bij het graf van zijn grootmoeder op Java een vloek wil bezweren die op zijn familie zou rusten. In het boek, vol tempowisselingen en vertellingen, passeert de Nederlandse koloniale geschiedenis spelenderwijs de revue. Iedereen die de reizende gitarist ontmoet lijkt van die ingrijpende geschiedenis doordrongen, in tegenstelling tot veel mensen in Nederland. Herinneringen lijken plaatsbepaald, en de gitarist, met zijn familiewortels op Java en in Nederland, moet lang met zijn vragen wachten voordat hij uiteindelijk een antwoord krijgt van toevallige passanten.

Met Rivier de Brantas is Alfred Birney’s trilogie-in-novellen voltooid. De verschillende titels kunnen ook zelfstandig, of in willekeurig welke volgorde gelezen worden.

De vele lagen in het boek maken het een feest om te recenseren: hoe vaker je het leest, hoe meer je ziet. Indisch 3.0

Iedere regel, elk woord staat op de juiste plek. Minder is meer. Er ontstaat een rust die de lezer de tijd en de ruimte gunt ergens over na te denken. Literatuurplein

Na het lezen stroomt het verhaal nog door. Als in een rivier waarbij de stroom nooit eindigt en het water altijd een weg zal vinden. De Aziatische Tijger

Leve de uitgever, die dit kleine boekje met liefde en aandacht heeft laten vormgeven. Nederlands Dagblad

Kalm en prachtig beschreven passeert de koloniale geschiedenis van Indonesië, geschiedenis gezien door het oog van de verteller, vrijend met de dichtkunst, elk woord op de juiste plek en geen woord teveel. Antilliaans Dagblad blad 1 (PDF 158 KB) blad 2 (PDF 249 KB)

Een boeiende, interessante en goed geschreven novelle. Biblion.

Interview nav voltooiing rivieren-trilogie – AD (PDF 6,5 MB)

alfred birneyAlfred Birney
Rivier de IJssel
Novelle
Haarlem, Knipscheer Publishers, 2010
Hardcover, ingenaaid, met flappen, 112 blz
Cover Sabrina Luthjens
Bestellen
ISBN 978-90-6265-650-9
Prijs: €16,50

Een muzikant hoopt op een wilde nacht met een zangeres die hij moet begeleiden. Maar er is een derde in het spel: een dubbelganger die hem een vervreemdend gevoel geeft over zijn afkomst en een grote kennis van het Nederlands koloniaal verleden aan de dag legt. De muzikant krijgt het idee te moeten kiezen tussen de liefde en zijn zucht naar historische kennis. Wellicht zal hij zijn vaders motieven leren doorgronden: een politiek vluchteling onder de vlag van Nederland anno 1950. Met dit boek toont de schrijver dat migratie geen eenrichtingsverkeer is en dat racisme overal op de loer ligt. Rivier de IJssel is geschreven door iemand die weet hoe het voelt te leven in een land waar de mensen jou vertrouwd zijn maar jij hun niet.

Rivier de IJssel is Alfred Birney’s follow up van het geroemde Rivier de Lossie, maar kan ook zelfstandig, of in omgekeerde volgorde gelezen worden.

Schitterend geschreven novelle… Arnhem aan Zee.

Chapeau voor de auteur die zijn familiegeschiedenis weet te overstijgen en een universeel verhaal neerzet. Den Haag Centraal.

Birney heeft een heldere stijl van schrijven die erg plezierig aandoet. – NBD/Biblion.

alfred birneyAlfred Birney
Rivier de Lossie
Novelle
Haarlem, Knipscheer Publishers, 2009
Hardcover, ingenaaid, met flappen, 104 blz
Cover Sabrina Luthjens
ISBN 978-90-6265-590-8
Prijs: €16,50
Bestellen

Hoe komen drie benen op een wapenschild terecht en meer dan duizend jaar later op het etiket van een ketjapfles? Waardoor worden mensen soms dagenlang achtervolgd door hetzelfde lied? Waarom zijn het zo vaak onbekenden die ons heel anders naar de dingen laten kijken? Vragen uit de sfeervolle novelle Rivier de Lossie, die zich afspeelt in Schotland in de beginjaren negentig van de vorige eeuw. Een Nederlandse folkgitarist is er op zoek naar zijn Schots-Aziatische voorgeschiedenis. Tegen het decor van leisteen en voortspoedend water ontmoet hij een betoverende vrouw die hij uit een ballade uit zijn vroegere repertoire meent te herkennen. Maar wie is zij in werkelijkheid? Rond hun kortstondige samenzijn spelen thema’s die altijd actueel zijn: oorlog, migratie, afkomst, de fascinatie voor het onbekende en het noodlot.

Werkelijk prachtig verteld. Caraibisch Uitzicht.

Niet meer een van de best bewaarde geheimen, maar een aangename ontdekking. De Rescensent.

Hij komt steeds dichter bij zichzelf. Den Haag Centraal nr 105.

Beluister een streamed radio-interview van 29 mei jl. op Radio Amsterdam Fm.

Rivier de Lossie is een novelle zoals alleen Alfred Birney die kan schrijven. Economisch geschreven als het is, staat er geen woord te veel. Maar wat er staat klinkt nog lang na herlezing door. Literatuurplein.nl.

Een aanrader? Ja. Indisch3.0.

Werkelijk mooi en beeldend proza. Moesson.

Subtiele vertelling. – Jan-Hendrik Bakker in AD Haagsche Courant.

Meer dan geslaagde rentree… meesterlijk… een prachtige novelle. Biblion.

Hiermee heeft Birney een eigentijdse variant op de Indische mythen en sagen geïntroduceerd, zonder te vervallen in voor de hand liggende parallellen met Indonesië. Archipel Magazine.

alfred birney Alfred Birney
Indische gezichten

twee romans
Uitgeverij In de Knipscheer
Haarlem 2002
Reprise paperback 330 blz. 13 x 20 cm
omslagontwerp Kilian Anders
ISBN 90 6265 479 7
Bestellen

Alfred Birney’s meest gelezen boek. Zijn twee bekendste Indische romans Vogels rond een vrouw en De onschuld van een vis in één band. Tot in Indonesië geprezen en gelezen!

Indische gezichten verenigt Alfred Birney’s meest uitgesproken Indische romans Vogels rond een vrouw en De onschuld van een vis in één band. Beide boeken geven een beeld van de Indische vader, inmiddels een bijna klassieke figuur in de Nederlandse postkoloniale letteren. In het eerste boek wordt hij geschetst als slachtoffer van, in het tweede boek als schuldige aan zijn eigen oorlogsverleden.

Door deze verhaallijnen heen weeft de schrijver de lotgevallen van zijn eigen tweede generatie Indische jongens en meisjes. Bijzonder is dat hij de spanning tussen de Indische en Hollandse cultuur niet zozeer buiten maar veeleer binnen het huisgezin plaatst. Bovendien weet hij de lezer te boeien met een gevarieerde verteltrant vol verwijzingen naar klassieke motieven uit de Indische literatuur, zoals goena goena, racisme en heimwee.

Birneys relaas schittert als een eenzame heldere ster aan de hemel van
de Indische letterkunde.
– Trouw

Birney’s Indo-romans leveren een zeer waardevolle bijdrage aan de Indisch-Nederlandse literatuur – Tydskrif vir Nederlands & Afrikaans

De heldere verteltrant, zuivere compositie en goede sfeer- en karaktertekeningen maken beide, goed opgebouwde romans, waarin heden en verleden samenvloeien, tot de laatste bladzijde boeiend. – Biblion

alfred birney Alfred Birney
Yournael van Cyberney

proza
Uitgeverij In de Knipscheer
Haarlem 2001
Paperback 320 blz. 13 x 20 cm
omslagontwerp Kilian Anders
ISBN 90 6265 472 X
Bestellen

Zeer gevarieerde columns, verhalen en polemische stukken, die een boeiend en eigenzinnig beeld geven van een ‘schrijver tussen twee culturen’.

Toen de CPNB bekendmaakte dat een Engelstalige megaseller-auteur het boekenweekgeschenk anno 2001 zou verzorgen, klom Alfred Birney direct in de pen. Hij was zeker niet de enige, maar hield zijn pen wel het langst in gif gedoopt. Onder een pseudoniem afgeleid van zijn familienamen Sie & Birney startte hij een weekjournaal op het Internet: het Yournael van Cyberney.

Na zijn galspuwerij op de CPNB begon Cyberney onder meer de smaakmakers van de Nederlandse én de Indische literatuur op de korrel te nemen. De gebundelde stukken geven een boeiend beeld van een schrijver tussen twee culturen. Hij beschrijft die thematiek in alle toonaarden – spottend, ernstig, hilarisch, humoristisch, lyrisch, ironisch, sarcastisch – via columns, verhalen, essays en polemische artikelen naar levendige verslagen van zijn bezoek aan literaire conferenties in Amerika en Indonesië.

Een boek propvol oorspronkelijke gedachten dat van een enorme betrokkenheid getuigt bij goede literatuur in het algemeen en goede, maar veronachtzaamde, literatuur uit de voormalige Nederlandse koloniën in het bijzonder. Enorm welbespraakt en met veel humor trekt hij ten strijde. – Pasarkrant

Wat bezielt Alfred Birney? Hij tiert en sneert er op los, is ironisch, koket, cynisch en dan weer volop ernstig. Dat heeft zijn waarde. Maar wat de inhoud betreft, het heeft er toch veel van weg dat de stijl er met de schrijver vandoor is gegaan. – Haagsche Courant

Het zijn erg kritische, maar ook lyrische en vaak zeer amusante artikelen, verslagen en verhalen, geschreven in een levendige populaire stijl, in vlot leesbaar Nederlands. Als scriptiemateriaal voor middelbare scholieren is dit boek heel bruikbaar. – Biblion

Een meesterwerk… De Contrabas

alfred birney Alfred Birney
Het verloren lied

roman
Uitgeverij In de Knipscheer
Haarlem 2000
Paperback 320 blz. 13 x 20 cm
omslagontwerp Sabrina Luthjens
ISBN 90 6265 472 X
Bestel: Bestellen

Deze roman heeft de perfecte balans van thema’s en motieven die reeds in Birney’s eerdere boeken speelden: een weggedrukte Indische achtergrond, het internaatsleven, muziek, geweld en erotiek.

Het verhaal voert terug naar een roemrucht tijdperk dat al ver achter ons ligt, maar dat menigeen nog altijd weet te bekoren: de roerige jaren zestig. Na een intro in IJmuiden begint het verhaal van Michael Langenacht in Den Haag, waar het ten slotte ook eindigt. De tijdspanne daartussen wordt gevuld met een voor vele lezers ongekend en verbazingwekkend leven in drie internaten, indringend door de schrijver geschetst en gesitueerd in Voorschoten, Arnhem en Scheveningen. We volgen de opgroeiende Michael Langenacht van zijn achtste tot zijn achttiende jaar en zien onvergetelijke personen komen en gaan, terwijl de jongen zich louter vasthoudt aan de herinnering aan dat ene lied, dat hem steeds weer aan de radio gekluisterd houdt, in de hoop dat hij het nog eens te horen zal krijgen.

Met zijn Indo-romans meer dan met zijn ander werk heeft hij het beste proza geschreven dat de schrijvers van de Tweede Generatie hebben opgeleverd. – Indische Letteren

Birneys meest Haagse roman tot nu toe. Het gevoel van stille berusting in een leven dat zich op de verkeerde plaats en in de verkeerde tijd lijkt af te spelen heeft hij nog nooit zo sterk en strak verbeeld. – Haagsche Courant

Fenomenale Bildungsroman. Ingetogen stijl, die door zijn suggestieve kracht muzikale kwaliteiten bezit. – Nieuwsbrief Nederlands Literair Produktie- en Vertalingenfonds

alfred birney Alfred Birney
Fantasia

verhalen
Uitgeverij Contact
Amsterdam 1999
paperback 128 blz. 12,5 x 20 cm
omslagontwerp Artgrafica
ISBN 90 254 9741 1 NUGI 300
Uitverkocht, probeer: Antiqbook

Verhalen rond het thema seksualiteit in een dozijn variaties vanuit onverwachte invalshoeken.

Van Alfred Birney, die tot dusver alleen romans en een bloemlezing publiceerde, is dit de eerste verhalenbundel. Wat de verhalen in ‘Fantasia’ thematisch verbindt is de seksualiteit, maar verder zijn ze geweldig gevarieerd. Birney kiest thema’s die ook in zijn romans voorkomen, zoals eenzaamheid, vervreemding, bedrog, jaloezie en geweld. In prachtige taal beschrijft hij een wereld die soms lieflijk is en dan weer ijzingwekkend kil en leeg. Een aantal van het dozijn verhalen is nieuw, andere verschenen eerder in tijdschriften, kranten en gelegenheidsuitgaven en werden voor deze bundel herzien.

Intrigerende verhalenbundel waarin onvoordehandliggende erotiek en obsessies de lezer van zijn stuk brengen. – Pasarkrant

Birney is een vlotte verteller die spanning weet op te bouwen. Hij mijdt het autobiografische niet. Ook in deze verhalenbundel blijkt dit weer. Subtiel weet hij zijn verbondenheid met Indië voelbaar te maken, zonder dat hij ‘Indische verhalen’ schrijft. Sommige verhalen spelen zich af in een troebele wereld: seksuele fantasieën lijken het handelen van veel personages te bepalen. De gebeurtenissen hebben, ondanks de Hollands-nuchtere context waarin zij gesitueerd zijn, toch iets geheimzinnigs, iets onverwachts ook, alsof een magische kracht lot en leven bepaalt. Reminiscenties aan Couperus ‘De stille kracht’?’ – Biblion

Ideaal als bedlectuur. – Vlabin-VBC

alfred birney Alfred Birney
Sonatine voor zes vrouwen

roman
Uitgeverij Contact
Amsterdam 1996
paperback 120 blz. 12,5 x 20 cm
omslagontwerp Jos Peters
ISBN 90 254 0650 5 NUGI 300
Uitverkocht, probeer: Antiqbook

Poetische roman over muziek, de liefde en een diep gemis aan veiligheid.

Drie episoden uit het leven van de muzikant en componist Arno. Als jongetje dat viool studeert, als aankomend gitarist aan het conservatorium en later als uitvoerend musicus en componist. Arno is omringd door steeds twee intrigerende vrouwen: een oudere en een leeftijdgenote, die in verschillende gedaanten periodiek lijken terug te keren. De oudere representeert min of meer de lichamelijke kant, de jongere min of meer de zielsverwantschap. Geheimzinnig is dat de jongere steeds een bepaalde relatie heeft met een vis. Het is de meerval uit Birney’s vorige roman ‘De onschuld van een vis’. Maar wie is dat meisje dat steeds terugkeert en wat betekent zij voor hem? Is ze misschien een zus of gewoon niet meer dan een toevallige dubbelganger die de allereerste verliefdheid weerspiegelt? Wederom presenteert Birney een zoektocht terug in de tijd met zijn vertrouwde vertelstijl-in-kreeftgang, die hij al zo fraai toepaste in zijn debuutroman ‘Tamara’s lunapark’.

Ook de Nederlandse literatuur heeft haar geheimen. Een van de best bewaarde heet Alfred Birney. Dit is uiterst verfijnd proza – tastbaar en tegelijk ongrijpbaar als water, een stille kracht in de Nederlandse literatuur. – Standaard der Letteren

Sonatine voor zes vrouwen, en voor een vis die onderwaterengel heet, bevat nog meer intrigerende vragen en mysterieuze allusies dan die welke in het bovenstaande beknopt zijn aangegeven. Ze zorgen ervoor dat een eenduidige verklaring onmogelijk is, en maken van deze roman een zeer aantrekkelijk en boeiend boek. – De Morgen

Hij blijft de emotie angstvallig beheersen in een steeds fijnzinniger wordende stijl en compositie. – Haagsche Courant

alfred birney Alfred Birney
De onschuld van vis

roman
Uitgeverij Contact
Amsterdam 1995
Paperback 192 blz. 12,5 x 20 cm
omslagontwerp Jos Peters
ISBN 90 254 1242 4 NUGI 300
Herdrukt in Indische gezichten
Bestellen

Indringende roman rond het complexe verschijnsel van ‘de Indische vader’. Schokkende scènes. Niets voor tempo doeloe-lezers.

In deze roman voert Alfred Birney opnieuw de Indische vader op, ditmaal niet als slachtoffer van een complex koloniaal verleden maar als schuldige aan de verwoesting van zijn gezin. Eén van zijn zonen, Edu, wordt door zijn moeder op het verlaten huis afgestuurd wanneer de vader niet meer terugkeert van een reis naar zijn geboortegrond in Indonesië. De man is vermist; is hij dood? Zodra de verloren zoon het huis van zijn vader betreedt wordt hij met beladen voorwerpen uit zijn jeugd geconfronteerd. Ze roepen herinneringen op aan de man die na de onafhankelijkheidsstrijd in Indië naar Nederland kwam en ook daar het vechten niet kon laten: hij zette er een sportschool op en behandelde de leden van zijn gezin als de gevangenen die hij vroeger voor de Nederlanders in Indië verhoorde. Zijn vissen had hij echter lief. Wanneer de zoon het aquarium uit zijn jeugd ontdekt, beginnen zijn herinneringen obsessieve vormen aan te nemen.

Door zijn ingetogen stijl, die godzijdank nergens nadrukkelijk “mooi” wil zijn, roept Birney een stille, bijna breekbare wereld op, die hij soepel en geleidelijk steeds een stukje verder voor de lezer ontsluit. – Groene Amsterdammer

Birney kan er zo over schrijven dat het leest als een thriller, in een stijl die hier en daar aan Bordewijk doet denken. – Trouw

Mijn waardering voor “De onschuld van een vis”, waarin op stilistisch knappe wijze een akelige, naargeestige, wrange en traumatische periode uit de koloniale geschiedenis van Nederland heel persoonlijk gestalte heeft gekregen. – De Morgen

Pers in PDF:

De onschuld van een vis – Recensie Jan-Hendrik Bakker in de Haagsche Courant (442 KB)
De onschuld van een vis – Recensie Rob van Erkelens in De Groene Amsterdammer (533 KB)
De onschuld van een vis – Recensie Joris Gerits in De Morgen (132 KB)
De onschuld van een vis – Recensie Inez van Eijk in Trouw (339 KB)
De onschuld van een vis – Recensie L. Oomens in Algemeen Dagblad (95,7 KB)
De onschuld van een vis – Recensie Sander van Vlerken in Brabants Dagblad (147 KB)
De onschuld van een vis – Recensie Johan Diepstraten in De Stem & G.T. Tjen-A-Kwoei voor de Nederlandse Bibliotheek Dienst (367 KB)

Radio:

plane birney Een radiouitzending van februari 2000 is te vinden in de radioarchieven van de publieke omroep, waarin Alfred Birney met Nelleke Rademaker spreekt over onder meer zijn roman De onschuld van een vis. Het interview zit in een compilatie van bijna 5 uur, maar na een minuut of zo Nachtvluchten downloaden, kan de slider in Winamp, Mediaplayer, RealPlayer of QuickTime een uur verder worden gezet, waar het ongeveer begint en een uur duurt.

alfred birney Alfred Birney
Vogels rond een vrouw

roman
Uitgeverij In de Knipscheer
Amsterdam 1991
Paperback 176 blz. 13 x 20 cm
omslagontwerp Henrik Barends
ISBN 90 6265 326 X NUGI 300
Herdrukt in Indische gezichten
Bestellen

Alfred Birney’s populairste roman over Indische kwesties, in de vorm van een modern spookverhaal. Ook de vertaling werd in Indonesië zeer goed ontvangen.

De derde roman van Alfred Birney zou een modern Indisch spookverhaal genoemd kunnen worden. Alan Noland, bijfiguur uit Birney’s vorige roman “Bewegingen van heimwee” (1989), is de oudste telg uit een Indisch gezin. Als kind raakt hij onder de indruk van het portret van zijn grootmoeder, van wie een duistere magische werking lijkt uit te gaan. Tijdens Alans volwassenwording treedt gaandeweg een positieve fascinering op voor deze Chinese vrouw. Hij gaat op zoek naar haar achtergrond en bezoekt haar graf op Java.

Dwars door het verhaal loopt de dominante lijn van de Indische vader, die met zijn onverwerkt oorlogsverleden tussen kleinzoon en grootmoeder in staat. Zo krijgt de speurtocht een tweevoudig karakter: hij leidt ook steeds weer naar de vader. Of is hij drievoudig en leidt hij uiteindelijk terug naar de zoeker?

Ik luister, ik lees en ik huiver. Dit is minstens literatuur die iets aan de kennis van onze geschiedenis toevoegt. – Vrij Nederland

Gaaf stilist, een onderhoudend verteller en bovendien een auteur die vindingrijk is in het bedenken van een compositie van een roman (…) een spookverhaal zoals tot op heden alleen Louis Couperus dat kon. – De Stem

Birney heeft hiermee opnieuw een knappe roman geschreven, een boek met een gloedvolle lading. – Noordhollands Dagblad

alfred birney Alfred Birney
Bewegingen van heimwee

roman
Uitgeverij In de Knipscheer
Amsterdam 1989
Paperback 168 blz. 13 x 20 cm
omslagontwerp Katja Lucas
vormgeving Hendrik Barends
ISBN 90 6265 300 6 NUGI 300
Uitverkocht, probeer: Antiqbook

Roman over het internaatsleven in de jaren zestig, gecomponeerd rond fraaie sfeertekeningen.

In Birney’s veelgeprezen debuutroman “Tamara’s lunapark” (1987) neemt een niet nader genoemd tehuis een opvallende plaats in tussen alle andere gebouwen. Leo Sanders komt er een keer terug, maar zijn lotgenoot Mark de Wolf blijft er aldoor naar terugkeren. Bij zijn reconstructie van het verval van zijn geliefde tehuis komen herinneringen aan personen weer boven. Misschien zal hij deze mensen na bijna twintig jaar weer terugzien op de reünie, wanneer het gebouw allang niets meer is dan een paradijselijke luchtspiegeling voor de een, en een spookkasteel voor de ander.

Deze roman krijgt een poëtische dimensie, die het verhaal boven een sociaal-realistische case-story verheft. Die Birney moest maar eens goed in de gaten worden gehouden. – Haagsche Courant

Birney lijkt steeds te aarzelen tussen gevoeligheid en vlakheid, tussen precisie en vluchtigheid. – de Volkskrant

Er zijn prachtige en indrukwekkende passages in dit boek. Nergens trapt Birney in de valkuilen van het genre, waarin de verhalen over de ellende van het kostschoolleven en de ontwakende seksualiteit al te graag opgesmukt en aangezet verteld worden. Birney blijft daar ontwapenend en overtuigend sober en oprecht in. – Het Binnenhof

alfred birney Alfred Birney
Tamara’s lunapark

roman
Uitgeverij In de Knipscheer
Haarlem 1987
Paperback 176 blz. 13 x 20 cm
omslagontwerp Henrik Barends
omslagillustratie Rob Scholte
ISBN 90 6265 245 X NUGI 300
Uitverkocht, probeer: Antiqbook

Roman als een zwart-wit-film, met reminiscenties aan de cineast Orson Welles, spelend in een oneindig trappenlabyrint, met onvergetelijke beelden.

Debuutroman over een 30-jarige tekenaar, die zich opsluit in zijn flat en op de muren zijn leven in kaart brengt. Met een zaklamp in het donker volgt hij het spoor terug langs een oneindig trappenlabyrint. Hij belandt in een chique bordeel, op zoek naar zijn tegenspeler, de architect Victor A., en raakt dan verzeild op een geheimzinnig bal-masqué, waar hij de projectontwikkelaar ontmoet die woonhuizen als schuilkelders ondergronds wil laten bouwen. Er is een intermezzo rond een eenzaam hotel op een subtropisch eiland, waar hij en zijn vrouw een ingewikkelde vierhoeksverhouding met hun vrienden aangaan. Een ontmoeting in de ruïne van zijn vroegere tehuis brengt hem terug naar zijn jeugd: een nachtelijk uitstapje met zijn maatjes naar de meisjesvleugel, een dwaaltocht op de kermis. In kreeftgang raakt hij aldoor dichter bij de bron van zijn fundamentele twijfel aan de zin van zijn bestaan.

Het beginpunt van een oeuvre dat kwalitatief en kwantitatief heel groot kan worden. – De Tijd

Hij dwingt moeiteloos af dat je voortdurend nieuwsgierig blijft. Ik denk dat Alfred Birney iemand is van wie we nog veel kunnen verwachten. – Arnhemse Courant

Alfred Birney probeert in zijn eerste roman een uitzichtloos levensgevoel vorm te geven. En slaagt daarin voortreffelijk. – Haagsche Courant

* * *

Alfred Birney
De taart en de kat

Gadget
Matchboox: 2011

De populaire serie Matchboox heeft een verhaal van Alfred Birney aan haar collectie toegevoegd. Een leuke gadget als verjaardagscadeautje, ludiek relatiegeschenk, etc. Een Matchboox is een klein, handgemaakt boekje in een lucifersdoosje. Zowel lezers als verzamelaars zijn er dol op en de items worden veelvuldig betwitterd. Ze zien er prachtig uit en kosten slechts € 4,95. Levertijd: enkele dagen.

Bij Matchboox vinden matches plaats van schrijvers en illustrators / beeldend kunstenaars. Alfred Birney vond zijn match in Joyce Bloem, die tien jaar geleden al mooie stukken schreef en illustreerde voor zijn geruchtmakend E-zine Yournael van Cyberney & Co.

Alfred Birney schreef het verhaal “De taart en de kat”. Joyce Bloem verwerkte de tekst knap in kleurige illustraties. De website van Matchboox vermeldt als cadeautip bij “De taart en de kat” het volgende: Voor dromers en spirituele mensen

Alle informatie en het bestelformulier over het boekje met het kortste verhaal dat Alfred Birney ooit schreef is op de webpagina van Matchboox te vinden. Veel plezier!

Alfred Birney
Oost-Indische inkt; 400 jaar Indië in de Nederlandse letteren

bloemlezing
Uitgeverij Contact
Amsterdam 2009
paperback 560 blz.
ISBN 9789025432492
Herdruk Prijs € 17,95
Bestel: Beslist

Deze controversiële bloemlezing is onderhand een standaardwerk geworden en geeft een nieuw beeld van Indië in de Nederlandse letteren aan de hand van meer dan vijftig schrijvers. Met een uitgelezen selectie van literaire teksten geeft Alfred Birney de geschiedenis weer van de mensen die zijn geboren uit het samengaan van Oost en West: de Indische mensen die Nederlands koloniale verleden, en met name de Indische cultuur, mede gestalte hebben gegeven. Wat deze bloemlezing anders in dit genre maakt, is dat de lezer bij voorkeur de geboden volgorde moet aanhouden, want de fragmenten sluiten als een kettingverhaal op elkaar aan. Wie de bloemlezing zo leest, krijgt een beeld van de geschiedenis van Nederlands-Indië en haar nasleep tot op heden. En volgt die aan de hand van het verhaal van de Mesties, de Indo-Europeaan, de Indische Nederlander, Indische jongens en meisjes, kortom: de Indo. Het verhaal leidt voorlopig naar de schrijvers van de zogenaamde tweede generatie in Nederland, waarmee deze bloemlezing ook de langverwachte aanvulling vormt op wat eerder van Rob Nieuwenhuys verscheen.

Bijdragen van: Jan Huygen van Linschoten (1562?), Willem Ysbrantsz Bontekoe (1587), Francois Valentijn (1666), Willem van Hogendorp (1735), Jacob Gotfried Haafner (1755), Walter Robert van Hoëvell (1812), Multatuli (Eduard Douwes Dekker) (1820), H. de Veer (1829), Jan ten Brink (1834), P.A. Daum (1850), Dé-lilah (1850?), G. Valette (1853), Adinda (Thérèse Hoven)(1860), Louis Couperus (1863), Victor Ido (Hans van de Wall) 1869), Marie van Zeggelen 1870), Carry van Bruggen (1881), Willem Walraven (1887), Maria Dermoût (1888), Arnold Clerx (1897), M.H. Székely-Lulofs (1899), E. du Perron (1899), Jo Manders (1900), C. Binnerts (1901), Beb Vuyk (1905), Rob Nieuwenhuys (1908), J.J.Th. Boon (Vincent Mahieu & Tjalie Robinson)(1911), A. Alberts (1911), Hella S. Haasse (1918), Aya Zikken (1919), Margaretha Ferguson (1920), Elviere Spier (1920), Lin Scholte (1921), F. van den Bosch (1922), Wim Walraven jr. (1922), Rudy Kousbroek (1929), R.A. Cornets de Groot (1929), Wies van Groningen (1929), Loes Nobel (1931), Paula Gomes (1932), F. Springer (1932), Helga Ruebsamen (1935), Bouke B. Jagt (1944), Adriaan van Dis (1946), Nicolette Smabers (1948), Ernst Jansz (1948), Alfred Birney (1951), Marion Bloem (1952), Frans Lopulalan (1953), Theodor Holman (1953), Glenn Pennock (1953).

Een groot literair indocompendium. “Oost-Indische inkt” geeft geen representatief beeld van vierhonderd jaar Indië in de Nederlandse letteren. Maar zo’n boek wil het ook niet zijn. – Vrij Nederland

Een interessant boekwerk, waarin misschien niet de bloem van de Indische letteren is verzameld, maar waaruit wel in grote lijnen een niet altijd vrolijke geschiedenis van de Indische Nederlander valt af te lezen’ – NRC

Verhalen bijeen te garen over het zichtbare en duidelijke kolonialisme is in de Indische belletrie niet zo moeilijk, maar om verhalen te vinden waarin wordt aangetoond dat ook voor de Indo gold dat “dienstbaarheid zijn bestemming en machteloosheid zijn aard” zou zijn is veel moeilijker. Alfred Birney is daarin geslaagd, en met lof zou ik willen toevoegen. – Trouw

Een greep uit het boek op Literatuurplein.

Indisch leven in Nederland
Annemarie Cottaar (samenstelling en redactie)
Amsterdam, uitgeverij Meulenhoff, 2006
Paperback, 256 blz, geïllustreerd
Cover Suzan Beijer
Foto omslag: HBM
ISBN: 90 290 7550 3
Uitverkocht!

Indisch leven in Nederland is een bundel met bijdragen van vooraanstaande publicisten die alle op een of andere manier betrokken zijn bij het naoorlogse Indische leven in Nederland. Het boek zit vol uniek fotomateriaal. Geen palmbomen, vulkanen en patriciërswoningen, maar Hollandse bakstenen, tafelkleedjes en aanrechten met verhalen van acht publicisten uit diverse disciplines. Het boek kwam tot stand onder redactie van Annemarie Cottaar, die als historicus verbonden is aan de Universiteit van Amsterdam. Bijdragen aan het boek komen van Alfred Birney, Jan Blokker, Siem Boon, Adriaan van Dis, Basha Faber, Helga Ruebsamen, Ricci Scheldwacht, Anneloes Timmerije en Hans Vervoort. Tjalie Robinson is postuum ook van de partij.

De auteurs kregen in het afgelopen jaar elk een serie foto’s voorgelegd waaruit zij een keuze mochten maken, om er vervolgens een tekst bij te schrijven. De foto’s zijn afkomstig uit de Indische Collectie van het Historisch Beeldarchief Migranten. Alfred Birney kreeg tientallen foto’s van Indische mensen met gitaren voorgelegd, haalde er een dozijn uit en schreef enthousiast over de rol van de gitaar onder Indo’s, vanaf de tijd in het voormalige Nederlands-Indië via de jaren vijftig en zestig in Nederland tot op heden.

Wandelaar onder de palmen Opstellen over koloniale en postkoloniale literatuur en cultuur
Michiel van Kempen, Piet Verkruijsse en Adrienne Zuiderweg (red.)
Leiden, KITLV: 2004
Paperback, xvi + 608 bladzijden
Omslag: Creja ontwerpen
ISBN 90 6718 241 9
Bestellen: KITLV

Deze bundel bevat 47 artikelen die samen een fraaie staalkaart verschaffen van de breedte, diepgang en veelzijdigheid van de studie van de Nederlandstalige koloniale en postkoloniale literatuur. Er is aandacht voor reizigers, zendelingen en courantiers uit vroeger dagen, maar ook voor Indische schrijvers als Tjalie Robinson en Maria Dermoût, voor de grote vier van de Antillen Cola Debrot, Frank Martinus Arion, Boeli van Leeuwen en Tip Marugg, voor spraakmakende auteurs uit Suriname als Bea Vianen en Clark Accord en succesvolle jonge Marokkaans-Nederlandse schrijvers als Hafid Bouazza en Abdelkader Benali. Vrijwel alle belangrijke literatuurwetenschappers op dit vakgebied hebben aan de bundel bijgedragen met stukken die toegankelijk geschreven zijn voor een breed publiek van vakgenoten en belangstellenden. Alfred Biney schreef speciaal voor deze bundel het essay Indisch Dictaat. Over Dé-Lilah en Multatuli en Jan ten Brink.

Dertig Jaar Studie Nederlands in Indonesië /
Tiga Puluh Tahun Studi Belanda di Indonesia

Yati Suhardi, Munif Yusuf, Kees Groeneboer (redactie)
Fakultas Sastra – Universitas Indonesia
Depok, 2001
Desain kover: Mursidah
Percetakan: Desa Putera Jakarta
ISBN: 979-8184-60-2

Dit tweetalige boek (Nederlands / Indonesisch) kwam tot stand naar aanleiding van een conferentie gehouden aan de Universitas Indonesia in oktober 2000 wegens de viering van 30 jaar studie Nederlands in Indonesië. Kees Groeneboer, hoofd van de Fakultas Sastra, de Faculteit Letteren, voerde het idee uit om de bijdragen van alle deelnemers aan de conferentie in een kloeke tweetalige bundel te publiceren. Het boek valt uiteen in vier delen: 1. Taal en cultuur der Nederlanden / Bahasa dan Kebudayaan Belanda; 2. Koloniale Literatuur / Sastra Kolonial; 3. Geschiedenis / Sejarah; 4. Nederlands als Bronnentaal / Bahasa Belanda Sumber . Onder deel 2. werd opgenomen van Alfred Birney zijn verhaal Zonder gezicht, in een vertaling van Ingrid Bernard onder de titel Sosok Tak Berwajah. Van het verhaal bestaat overigens een tweede vertaling onder de titel Tanpa Wajah van Widjajanti Dharmowijono. Deze (magazine-)versie is te vinden op deze website.

Vertrouwd en vreemd
Esther Captain, Marieke Hellevoort en Marian van der Klein (redactie)
Hilversum, uitgeverij Verloren, 2000
Paperback, 280 blz, geïllustreerd
Cover Het Lab Arnhem, Josee Langen
Foto omslag: familiebezit Esther Captain
ISBN 90 6550 6225
Bestellen

Dit boek verscheen als deel 12 in de serie Tipje van de Sluier en is een uitgave van de Vereniging voor Vrouwengeschiedenis (VVG). Speciaal voor deze bijzondere uitgave, waaraan tal van publicisten meewerkten, componeerde Alfred Birney een verhaal rond zijn grootmoeder.

Nederland, Indië en Indonesië zijn door de geschiedenis intens met elkaar verbonden. De mensen in het moederland en de kolonie waren elkaar vertrouwd en vreemd tegelijk. Ze ontmoetten elkaar zowel hier als daar: in studentenverenigingen, in het verzet, op de pasar, op school, in de kampong, in brieven, op de plantages, in de fabriek, in huis, in bed, in contractpensions, et cetera… In deze bundel laat een keur aan schrijvers, wetenschappers en journalisten hun licht schijnen over de ontmoetingen tussen mannen en vrouwen, ‘bruinen en blanken’, armen en rijken. In de toegevoegde foto-galerij brengen uiteenlopende publicisten hun eigen tempo doeloe onder woorden.

Alfred Birney
Oost-Indische inkt; 400 jaar Indië in de Nederlandse letteren

bloemlezing
Uitgeverij Contact
Amsterdam 1998
gebonden uitgave 560 blz. 15 x 23 cm
omslagontwerp Artgrafica
ISBN 90 254 9781 0 NUGI 300
Deze editie is uitverkocht.

Veelbesproken monumentale bloemlezing geeft een nieuw beeld van Indië in de Nederlandse letteren aan de hand van meer dan vijftig schrijvers. Met een uitgelezen selectie van literaire teksten geeft Birney de geschiedenis weer van de mensen die zijn geboren uit het samengaan van Oost en West: de Indische mensen die Nederlands koloniale verleden, en met name de Indische cultuur, mede gestalte hebben gegeven. Wat deze bloemlezing anders in dit genre maakt, is dat de lezer bij voorkeur de geboden volgorde moet aanhouden, want de fragmenten sluiten als een kettingverhaal op elkaar aan. Wie de bloemlezing zo leest, krijgt een beeld van de geschiedenis van Nederlands-Indië en haar nasleep tot op heden. En volgt die aan de hand van het verhaal van de Mesties, de Indo-Europeaan, de Indische Nederlander, Indische jongens en meisjes, kortom: de Indo. Het verhaal leidt voorlopig naar de schrijvers van de zogenaamde tweede generatie in Nederland, waarmee deze bloemlezing ook de langverwachte aanvulling vormt op wat eerder van Rob Nieuwenhuys verscheen.

Een groot literair indocompendium. “Oost-Indische inkt” geeft geen representatief beeld van vierhonderd jaar Indië in de Nederlandse letteren. Maar zo’n boek wil het ook niet zijn. – Vrij Nederland

Een interessant boekwerk, waarin misschien niet de bloem van de Indische letteren is verzameld, maar waaruit wel in grote lijnen een niet altijd vrolijke geschiedenis van de Indische Nederlander valt af te lezen’ – NRC

Verhalen bijeen te garen over het zichtbare en duidelijke kolonialisme is in de Indische belletrie niet zo moeilijk, maar om verhalen te vinden waarin wordt aangetoond dat ook voor de Indo gold dat “dienstbaarheid zijn bestemming en machteloosheid zijn aard” zou zijn is veel moeilijker. Alfred Birney is daarin geslaagd, en met lof zou ik willen toevoegen. – Trouw

* * *

Finger-Picking technieken voor de akoestische gitaar; een introduktie op folk, blues en ragtime
Uitgeverij Panda, ‘s-Gravenhage
deel 1: 1e druk 1979
2e, herziene druk 1981
Paperback 48 blz. 21 x 30 cm
ISBN 90 70 106 82 5 NUGI 580
deel 2: 1e druk 1981
Paperback 48 blz. 21 x 30 cm
ISBN 90 6438 049 X NUGI 580

Uitverkocht, download gratis: hier.

Alfred Birney was gitarist totdat een ongeluk aan zijn linkerhand een einde aan zijn carrière maakte. Van zijn hand verscheen een gitaarmethode in twee delen, die na jaren nog altijd worden gebruikt voor wie zich wil bekwamen in finger-picking op de akoestische gitaar. Alfred Birney introduceerde als eerste in Nederland het gecombineerde noten- en tabulatuursysteem, dat later grote navolging kreeg. Ofschoon de boeken allang niet meer worden herdrukt, zijn er talloze kopieën in omloop. Er komen weleens vragen binnen op een vervolg op de twee delen, maar het derde deel is eerst als manuscript in de la blijven liggen en later verloren gegaan. De gitaartranscripties die Alfred Birney maakte voor tijdschrift Music Maker zijn nooit gebundeld maar uiteraard wel te vinden in de betreffende jaargangen van het muziektijdschrift. Een opsomming is hier te vinden. Downloads worden mettertijd beschikbaar gesteld.

Eindelijk is er een revolutionair boek over gitaarmuziek, nota bene in het Nederlands, verschenen. Revolutionair omdat het, met goed begrip voor techniek, díe informatie geeft die elke fingerpicker nodig heeft. Revolutionair ook omdat de stap van klassiek naar blues en ragtime vergemakkelijkt is en de overgang van folk naar klassiek tot de mogelijkheden gaat behoren door het gebruik van parallel notenschrift en klassieke benamingen voor vingerzettingen. – folkgids Janviool, nr 45: juni 1982

* * *

Writers on Writing The Art of the Short Story
Maurice A. Lee (ed.)
Praeger Publishers: 2005
Hardcover, 270 pages
ISBN: 0-313-31592-2
Order: Greenwood Publishers

Short stories have enjoyed a long and popular history, with many famous writers attempting the craft at some point or another. Here, Lee assembles a variety of writers who comment on the form itself and its many meanings and manifestations. Concentrating on the features and challenges of the short story, contributors from Amiri Baraka to Richard Ford and Jayne Anne Phillips to Janette Turner Hospital, discuss their own writing, the writing of others, the short story form, gender, politics, and other issues concerning the writing of short fiction. Readers will come away with a fuller understanding and appreciation of the craft of the short story writer.

Taking a populist approach to the subject, Writers on Writing focuses on relaying to readers the truth about short story writing. Writers from around the globe reveal the secrets of the form and their own approaches to it, as well as criticism of other writers and their output. Challenging some of the traditional views of past and current critics about short fiction, they present a new outlook on the short story that speaks to both the short story writer and the short story reader.

Table of Contents:
Acknowledgments
Dedication
Introduction
Preface
The Short Story: Definition
Relationship of Writer to Short Story
Storytelling: The Short Story and Pedagogy
Culture and the Short Story Form
The Short Story and Politics (contribution by Alfred Birney)
The Role of Gender in Short Story Writing
The Short Story: Process of Discovery
The Short Story: Why We Write
The Short Story: Form
The Art of the Short Story
About the Contributors

alfred birney Enfants d’Asie Contes, légendes et reportages pour les cultures et la vie quotidienne des enfants d’Asie du Sud-Est
Patrice Amen (dir de la publication)
Milan Presse: 2005
Numéro spécial de Toboggan Magazine, 128 pages
Solidarité Latique
100.000 dessins pour les énfants d’Asie
Order: Solidarité Laïque

Les bénéfices de la vente de ce magazine seront intégralement reversés aux enfants sinistrés de l’Asie du Sud-Est. Avec: Anne de Bouchany, Alice Liège, Judy Sierra et les éditions Gallimard. Claude Clément, Denise Ehrhardt, Jérémie Salinger et les éditions Gründ. Meera Uberoy, V.K. Karthika et les editions Penguins Books India, ainsi que Catherine Lapautre de l’agence Michalle Lapautre. Jania Le Saché des éditions musicales Arb Music. Jaqueline Miller de Jacqueline Miller Agency.

Ainsi que Alfred Birney, Paula Gomes, Albéna Ivanovitch-Lair, Renny Yaniar, Kamala Wijeratne.

Alfred Birney
Ikan Tanpa Salah

Novel
Galang Press
Yogyakarta 2004
Paperback xv, 277 hlm. 11 x 18 cm
Judul Asli: De onschuld van een vis
Alih bahasa: Widjajanti Dharmowijono
Kata Pengantar: Jakob Sumardjo
Desain: Sri Kuncara
ISBN 979-9341-89-2

Edu, seorang guru sejarah, ditugasi ibunya untuk mengosongkan rumah milik ayahnya, pelatih ilmu bela diri yang tidak kembali dari perjalanan ke Indonesia, tanah kelahirannya. Ayah Indo ini, yang memihak Belanda waktu perjuangan kemerdekaan Indonesia, memperlakukan putra-putranya seperti para pemuda pejuang Indonesia yang duluh diinterogasinya. Tapi ia cinta ikan-ikan di akuariumnya. Meski Edu memasuki tempat yang asing baginya, setiap benda di rumah itu membangkitkan kenangan menyakitkan dalam dirinya.Ia terombang-ambing antara kebencian terhadap ayahnya dan kerinduan mengenal dia yang merusak masa kanak-kanaknya. Perasaan itu menimbulkan keinginannya untuk membuat kencan dengan wanita panggilan langganan ayahnya, yang termyata perempuan Indonesia. Bisakah dia mendekatkan Edu kepada sang ayah?

Novel ini menyejajarkan Birney dengan penulis transnasional lainnya seperti Salman Rushdie, yang menggambarkan India dari kediamannya di Inggris, atau Amy Tan, yang melukiskan Cina dengan warna Amerika. – Tempo magazine

Strong rhetoric and enigmatic symbolism make the novel an interesting read as the protagonist walks the thin line between hatred and love. – The Jakarta Post

Alfred Birney
Lalu Ada Burung

Novel
Galang Press
Yogyakarta 2002
Paperback xx, 264 hlm. 11 x 18 cm
Judul Asli: Vogels rond een vrouw
Alih bahasa: Widjajanti Dharmowijono
Kata Pengantar: Widja Dharmowijono
Desain: Sugathi Adji Putranto
ISBN 979-9341-56-6

Beberapa burung dan seorang perempuan berperan penting dalam kehidupan pemuda Indo-Belanda Alan Noland. Ayahnya bernama Arend, yang berarti Elang, dan begitulah ia dijuluki oleh istri dan anak-anaknya: Sang Elang. Ayah ini mengalami trauma berat waktu berperang sebagai marinir Belanda di Jawa-Timur.

Perempuan yang muncul dalam mimpi-mimpi Alan adalah neneknya, orang Tionghoa, ibu Sang Elang. Seiring perkembangan Alan menuju usia dewasa, dalam bayangannya neneknya berubah dari penyihir menjadi sosok ibu idaman. Alan pergi ke Indonesia, negara yang hanya dikenalnya dari cerita-cerita ayahnya, dan berusaha mengumpulkan informasi mengenai neneknya, sekaligus mencari jejak yang ditinggalkan ayahnya. Ataukah ia mencari dirinya?

Pada akhir perjalanannya, Alan Noland menyadari bahwa ia tidak hanya mewarisi pusaka berupa jambangan Cina dari ayahnya, tapi juga perasaan terjebak antara kedua negeri orang tuanya.

Novel ini adalah novel ketiga karangan Alfred Birney, penulis Indo generasi kedua yang paling terkemuka.

Untuk pembaca Indonesia, Lalu Ada Burung memperingatkan kita, betapa pentingnya menggali akar.
Jacob Sumardjo – Pikiran Rakyat

Inilah kekuatan Lalu Ada Burung. Seperti sebuah cerita suspense yang menggiring pembaca untuk mengetahui kelanjutan kisahnya dari bagian satu ke bagian berikutnya. – Koran Tempo