Ik ben geen liefhebber van Multatuli, maar Atte Jongstra vind ik wel amusant. Als Atte Jongstra nou met een boek over Multatuli komt, heb ik dan een probleem? Zijn boek Kristalman; Multatuli-oefeningen is vernoemd naar ‘het kristalmannetje’ uit Multatuli’s Minnebrieven, die door Jongstra ‘Max Havelaar II’ worden genoemd. Het belangrijkste boek dat zijn aandacht krijgt is niet de Max Havelaar, maar Millioenen-studieën. Dát is interessant. Multatuli en Max Havelaar zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het vervelende is dat de Max Havelaar door veel beroepslezers als de belangrijkste roman over onze Indische geschiedenis wordt aangeprezen. Multatuli zelf was de eerste die klaagde over de eenzijdige aandacht voor juist dat ene boek. Hij wilde zelfs geen schrijver zijn. Maar wat dan wel?
Lees de rest van deze recensie in Indisch Anders. Deze boekenkrant zal verschijnen ongeveer begin mei, wanneer de Tong Tong Fair weer op handen is.


In 2003 ontving ik van het Letterenfonds een subsidie voor het schrijven van een essay over koloniale literatuur. Vanwege ziekte in de periode 2006 – 2009 liep de voortgang van het boek ernstige vertraging op. Thans leg ik de laatste loodjes aan het boek, dat vele stadia heeft afgelegd. Boven het manuscript staat “9e versie”, dus dat zegt al genoeg. Ik heb er een slordige vijf jaar aan gewerkt. Laatst ben ik speciaal van Facebook afgegaan om ongestoord te kunnen werken, want, zoals u weet, social media leiden schrijvers van hun werk af. De commentaren van redacteur Jim Rotteveel, duizendpoot Esther Wils, Tjalie-biograaf Wim Willems en redacteur Koos van den Kerkhof heb ik in etappes verwerkt. Ik ben nu bijna zo ver dat ik het uiteindelijke manuscript, tellende ruim 58.000 woorden, kan inleveren en even kan gaan uitrusten. Nog een laatste check en het boek kan in productie. Als het productieschema geen tegenwind te verduren krijgt, zal het boek in april op de markt verschijnen.